خانه / مشاهیر / دیمتری ایوانویچ مندلیف
شیمیدان بزرگ
شیمیدان بزرگ

دیمتری ایوانویچ مندلیف

مندلیف

شیمیدان بزرگ

دیمتری ایوانویچ مندلیف دانشمند، شیمیدان بزرگ در فوریه ۱۸۳۴

در شهر «توبوسك» در سیبیری روسیه متولد شد او چهاردهمین فرزند خانواده بود پدرش

مدیر مدرسه بود او پدر خود را در کودکی از دست داد. او در مدرسه توپولسک استعداد

درخشان خود را در ریاضی و فیزیک نشان داد و عصرها بعد مدرسه در کارگاه شیشه گری

به مادرش کمک می کرد مدتی بعد کارگاه شیشه گری آتش گرفت و همه سرمایه شان از دست رفت.

دیمیتری برای یافتن شغل بهتر به سن پترزبورگ رفت و در آن جا به تدریس پرداخت در سال ۱۸۵۰

توانست بورس تحصیلی بگیرد و به تحصیل در رشته ریاضی، فیزیک و شیمی بپردازد. او خانواده

خود را هم به سن پترزبورگ برد اما متاسفانه مادر و خواهرش به بیماری سل دچار شدند و جان

خود را از دست دادند و او تنها شد فقر از یک سو و اندوه از سوی دیگر او را چنان بیمار ساخت

که پزشکان تصور کردند او نیز به سل میتلا شده است و به او توصیه نمودند برای معالجه و استراحت

به یک محل خوش آب و هوا مسافرت نماید. دیمیتری به جزایر کریمه رفت و مدتی را در آنجا ماند.

پس از مدتی او سلامت روحی خود را بازیافت و به سنت پترزبورگ بازگشت.

مندلیف در محضر آ. وسکرسنکا شیمیدان بزرگ روسی علم شیمی را آموخت و در سال ۱۸۵۵

با دریافت یک مدال طلا فارغ التحصیل شد. او به شغل معلمی در دبیرستان پرداخت

و چندی بعد کتاب شیمی آلی را که اولین کتاب درسی شیمی آلی روسی بود منتشر نمود.

پس از آن به فرانسه و آلمان دعوت شد تا در کنفرانس ها شرکت کند. کتاب بعدی او

“اتحاد آب و الکل” بود. او در زمینه شیمی صنعتی درجه دکتری گرفت و استاد شیمی در

دانشگاه سن پترزبورگ شد. پس از آن چند کتاب دیگر در زمینه شیمی منتشر نمود.

در سال ۱۸۶۴ با دختری به نام فزووز لشوا در دانشگاه آشنا شد و ازدواج کرد. آنها

دو فرزند داشتند اما ازدواج آنها سرانجام به طلاق و جدایی منجر شد.

در آن زمان همه عناصر شیمیایی هنوز شناخته نشده بودند و در سال ۱۸۶۹

شیمیدانها فقط شصت و سه عنصر را کشف کرده بودند به عقیده مندلیف خواص فیزیكی

و شیمیایی عناصر تابعی از جرم اتمی آنها بود مندلیف عناصر بر اساس خواص مواد در

خانه های عمودی و افقی یک جدول قرار داد او در این جدول عناصر را براساس وزنشان

رده بندی نمود. این جدول از سبک ترین عنصر یعنی هیدروژن آغاز می شد و به سنگین ترین عنصر

یعنی اورانیوم خاتمه پیدا می کرد. دیمتری مدتی بعد دوباره ازدواج کرد و از ازدواج دوم خود چهار

فرزند دیگر دارا شد. دیمتری دارای اخلاقی عجیب بود و همواره مورد تمسخر اعضای انجمن

شیمیدانان روسیه قرار می گرفت تنها مشوق او لوتادمیر دانشمند بزرگ شیمی بود.

در سال های بعد عناصر اسکاندیوم و ژورمانیم نیز کشف شدند و مندلیف این عناصر

را هم در جدول خود قرار داد. به کمک قانون تناوبی مندلیف پیش بینی خواص عناصر شیمیایی

ناشناخته امکان پذیر شد و زمینه کشف عناصر توسط دانشمندان پایه ریزی شد قانون تناوبی

راه کشف این عناصر را ممکن ساخت. این جدول نشان می داد كه در چه جاهایی

مكان خالی برای عنصری ناشناخته باقی می ماند كه باید بعداً اشغال شود.

با آگاهی از خواص عناصر موجود در نزدیکی این مكانهای خالی امکان پذیر شد

که خواص مهم عناصر ناشناخته تخمین زده شود و خواصی مانند جرم اتمی، چگالی، نقطه ذوب

و نقطه جوش ماده ناشناس بر اساس استدلال و محاسبه معین شود.

مندلیف در سال ۱۸۶۹ جدول خود را به جامعه شیمی روسیه تقدیم كرد . جدول مندلیف كه پیش بینی

وجود ۹۲ عنصر را می نمود درآغاز کسی از جدول او استقبال نکرد با گذشت زمان پیشگویی های

مندلیف تحقق یافتند و عناصر مجهول با مشخصات از قبل پیش بینی

شده و وزن مخصوص مشخص جای خود را یکی پس از دیگری در جدول مندلیف یافتند.

با اكتشاف آرگون در سال ۱۸۹۴ و هلیوم «رامزی» براساس جدول مندلیف وجود نئون

و كریپتون و گزنون را پیش بینی نمود و در این هنگام جدول مندلیف شهرت عجیب ,

فوق العاده ای كسب نمود. از آن پس تمام آكادمی های كشورهای

جهان جز روسیه او را به عضویت خود پذیرفتند.

مندلیف مردی آزادی خواه و علاقه مند به مسائل اجتماعی بود او مورد انتقاد

دولت روسیه قرار گرفت و دولت روسیه او را به خارج از از روسیه فرستاد. مندلیف

به پاریس رفت و در آزمایشگاه ورتس شیمیدان فرانسوی مشغول به کار شد .

و مدتی هم به همکاری با بونزن شیمیدان و فیزیکدان آلمانی پرداخت . سپس

به آمریکا سفر کرد و از چاه نفتی پنسسیلوانیا بازدید به عمل آورد . مندلیف

هنگام کسوف سال ۱۹۰۶ به فرانسه رفت و برای تحقیق فضایی با بالون به هوا پرواز کرد .

در سال ۱۹۰۶در لیست نامزدهای جایزه نوبل قرار گرفت ولی مواسان شیمیدان فرانسوی

بیش از او رأی آورد و این جایزه به مندلیف نرسید . مندلیف یکی از چهره ها و شخصیت های

محبوب مردم روسیه بود. او در زمان جنگ روسیه و ژاپن بعلت تقاضای مردم روسیه به کشورش روسیه باز گشت.

مندلیف در دوم فوریه ۱۹۰۷ در سن هفتاد و سه سالگی درگذشت. سالها پس از مرگ او،

در سال ۱۹۵۵ عنصر شماره ۱۰۱ این جدول نیز کشف شد این عنصر به افتخار مندلیف

به نام مندلیفیم نام گذاری شد . آخرین خانه خالی جدول مندلیف در سال ۱۹۳۸ با كشف (آكتینوم) در پاریس پر شد.

همچنین ببینید

الکساندر فلمینگ

کاشف پنى سیلین

الکساندر فلمینگ دریافت جایزه ی نوبل در پزشکی سالها از کشف داروى پنى سیلین که …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *